2026 Yılı Asgari Ücret Rehberi: Çalışanlar ve İşverenler İçin Kapsamlı Bilgi Kaynağı
Giriş
Bu rehber, 01.01.2026 – 31.12.2026 tarihleri arasında geçerli olan asgari ücret düzenlemesini, çalışanların eline geçen net tutarı, işverenlerin üstlendiği maliyetleri ve sektörel farklılıkları detaylı şekilde açıklamaktadır. Tüm veriler, Çalışma Genel Müdürlüğü Çalışma İstatistikleri Daire Başkanlığı tarafından hazırlanan resmi belgelere dayanmaktadır.
Bölüm 1: Temel Kavramlar ve Tanımlar
1.1 Brüt Ücret Nedir?
Brüt ücret, çalışana ödenen toplam ücretin yasal kesintiler yapılmadan önceki halidir. Bu tutar üzerinden çalışan payına düşen SGK primi ve işsizlik sigortası primi kesilir. 2026 yılı için belirlenen brüt asgari ücret 33.030,00 TL‘dir.
1.2 Net Ücret Nedir?
Net ücret, brüt ücretten yasal kesintiler düşüldükten sonra çalışanın banka hesabına yatan tutardır. 2026 yılı için net asgari ücret 28.075,50 TL‘dir.
1.3 İşverene Maliyet Nedir?
İşverene maliyet, bir çalışanı istihdam etmek için işverenin üstlendiği toplam giderdir. Bu tutar; brüt ücret, işveren SGK payı ve işveren işsizlik sigortası payından oluşur. Sektöre ve uygulanan prim indirimlerine göre bu maliyet değişkenlik gösterir.
Bölüm 2: Çalışandan Yapılan Kesintiler
2.1 SGK Primi (Çalışan Payı)
Sosyal Güvenlik Kurumu primi, çalışanların emeklilik, sağlık ve iş kazası gibi sosyal güvenlik haklarından yararlanabilmesi için ödenen primdir.
Oran: %14 Hesaplama: 33.030,00 TL × 0,14 = 4.624,20 TL
Bu prim, çalışanın emeklilik süresinin hesaplanmasında ve emekli maaşının belirlenmesinde doğrudan etkilidir. Her ay düzenli olarak yatırılan bu prim, SGK kayıtlarında “prim gün sayısı” olarak işlenir.
2.2 İşsizlik Sigortası Primi (Çalışan Payı)
İşsizlik sigortası, çalışanın iş akdinin sona ermesi durumunda belirli şartları sağlaması halinde işsizlik ödeneği alabilmesini sağlayan bir güvencedir.
Oran: %1 Hesaplama: 33.030,00 TL × 0,01 = 330,30 TL
İşsizlik ödeneğine hak kazanabilmek için son 3 yıl içinde en az 600 gün prim ödemiş olmak ve son 120 günü kesintisiz çalışmış olmak gerekmektedir.
2.3 Toplam Kesinti ve Net Ücret Hesabı
| Kalem | Tutar (TL) |
|---|---|
| Brüt Asgari Ücret | 33.030,00 |
| SGK Primi (%14) | -4.624,20 |
| İşsizlik Sigortası Primi (%1) | -330,30 |
| Toplam Kesinti | 4.954,50 |
| Net Asgari Ücret | 28.075,50 |
Bölüm 3: İşveren Üzerindeki Yükler
İşverenler, çalışana ödenen brüt ücretin yanı sıra kendi paylarına düşen SGK primi ve işsizlik sigortası primini de ödemekle yükümlüdür. Bu primler, sektöre göre uygulanan indirimler nedeniyle farklılık gösterir.
3.1 İşveren SGK Primi
İşveren SGK primi, temel olarak %20,5 oranındadır. Ancak 5510 sayılı Kanun’un 81. maddesi kapsamında çeşitli indirimler uygulanmaktadır:
- 5 Puanlık İndirim: Tüm işverenler için geçerli olan temel indirimdir.
- İlave 3 Puanlık İndirim: İmalat sektöründe faaliyet gösteren işletmelere uygulanır.
Bu indirimlerden yararlanabilmek için işverenin SGK’ya borcu olmaması, çalışanların sigorta bildirimlerinin düzenli yapılması ve diğer yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi gerekmektedir.
3.2 İşveren İşsizlik Sigortası Primi
Oran: %2 Hesaplama: 33.030,00 TL × 0,02 = 660,60 TL
Bu oran tüm sektörler için sabittir ve herhangi bir indirime tabi değildir.
Bölüm 4: Sektörlere Göre İşveren Maliyetleri
4.1 İmalat Sektörü (5 Puan SGK Prim İndirimi Uygulanan)
İmalat sektöründe faaliyet gösteren işletmeler, toplam 8 puanlık indirimden (5 puan genel + 3 puan imalat teşviki) yararlanmaktadır. Bu durumda işveren SGK primi %21,75 yerine %16,75 olarak hesaplanır.
Detaylı Hesaplama:
| Kalem | Oran | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Brüt Asgari Ücret | – | 33.030,00 |
| İşveren SGK Primi | %16,75 | 5.532,53 |
| İşveren İşsizlik Sigortası Primi | %2 | 660,60 |
| İşverene Toplam Maliyet | – | 39.223,13 |
İmalat Sektörü Kapsamındaki Bazı Faaliyetler:
- Tekstil ve hazır giyim üretimi
- Gıda işleme ve paketleme
- Otomotiv ve yan sanayi
- Makine ve ekipman imalatı
- Kimya ve plastik ürünleri üretimi
- Metal işleme ve döküm
- Mobilya üretimi
- Elektronik cihaz montajı
4.2 Diğer Sektörler (2 Puan SGK Prim İndirimi Uygulanan)
İmalat dışındaki sektörlerde faaliyet gösteren işletmeler, yalnızca 5 puanlık genel indirimden yararlanmaktadır. Bu durumda işveren SGK primi %21,75 yerine %19,75 olarak hesaplanır.
Detaylı Hesaplama:
| Kalem | Oran | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Brüt Asgari Ücret | – | 33.030,00 |
| İşveren SGK Primi | %19,75 | 6.523,43 |
| İşveren İşsizlik Sigortası Primi | %2 | 660,60 |
| İşverene Toplam Maliyet | – | 40.214,03 |
Bu Kategoriye Giren Bazı Sektörler:
- Perakende ve toptan ticaret
- Yeme-içme hizmetleri (restoran, kafe, lokanta)
- Konaklama ve turizm
- Ulaştırma ve lojistik
- Eğitim hizmetleri
- Sağlık hizmetleri
- Finans ve sigortacılık
- Gayrimenkul faaliyetleri
- Bilgi ve iletişim teknolojileri
4.3 SGK Prim İndirimi Uygulanmayan İşletmeler
Belirli koşulları sağlamayan veya SGK’ya borcu bulunan işletmeler, hiçbir indirimden yararlanamamaktadır. Bu durumda işveren SGK primi tam oran olan %21,75 üzerinden hesaplanır.
Detaylı Hesaplama:
| Kalem | Oran | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Brüt Asgari Ücret | – | 33.030,00 |
| İşveren SGK Primi | %21,75 | 7.184,03 |
| İşveren İşsizlik Sigortası Primi | %2 | 660,60 |
| İşverene Toplam Maliyet | – | 40.874,63 |
İndirimden Yararlanamayan Durumlar:
- SGK’ya vadesi geçmiş prim borcu bulunan işletmeler
- Sigortalı bildirimlerini süresinde yapmayan işletmeler
- Denetim sonucunda kayıt dışı işçi çalıştırdığı tespit edilen işletmeler
- Yasal defter ve belge düzenine uymayan işletmeler
Bölüm 5: Karşılaştırmalı Maliyet Analizi
5.1 Aylık Maliyet Karşılaştırması
| Sektör/Durum | İşveren SGK Oranı | İşveren SGK Tutarı | İşsizlik Sigortası | Toplam Maliyet |
|---|---|---|---|---|
| İmalat Sektörü | %16,75 | 5.532,53 TL | 660,60 TL | 39.223,13 TL |
| Diğer Sektörler | %19,75 | 6.523,43 TL | 660,60 TL | 40.214,03 TL |
| İndirimsiz | %21,75 | 7.184,03 TL | 660,60 TL | 40.874,63 TL |
5.2 Sektörler Arası Maliyet Farkları
| Karşılaştırma | Aylık Fark | Yıllık Fark |
|---|---|---|
| İmalat ile Diğer Sektörler Arasındaki Fark | 990,90 TL | 11.890,80 TL |
| İmalat ile İndirimsiz Arasındaki Fark | 1.651,50 TL | 19.818,00 TL |
| Diğer Sektörler ile İndirimsiz Arasındaki Fark | 660,60 TL | 7.927,20 TL |
Bölüm 6: Çalışan Sayısına Göre Maliyet Hesaplamaları
6.1 İmalat Sektörü İçin Maliyet Tablosu
| Çalışan Sayısı | Aylık Toplam Maliyet | Yıllık Toplam Maliyet |
|---|---|---|
| 1 | 39.223,13 TL | 470.677,56 TL |
| 5 | 196.115,65 TL | 2.353.387,80 TL |
| 10 | 392.231,30 TL | 4.706.775,60 TL |
| 25 | 980.578,25 TL | 11.766.939,00 TL |
| 50 | 1.961.156,50 TL | 23.533.878,00 TL |
| 100 | 3.922.313,00 TL | 47.067.756,00 TL |
6.2 Diğer Sektörler İçin Maliyet Tablosu
| Çalışan Sayısı | Aylık Toplam Maliyet | Yıllık Toplam Maliyet |
|---|---|---|
| 1 | 40.214,03 TL | 482.568,36 TL |
| 5 | 201.070,15 TL | 2.412.841,80 TL |
| 10 | 402.140,30 TL | 4.825.683,60 TL |
| 25 | 1.005.350,75 TL | 12.064.209,00 TL |
| 50 | 2.010.701,50 TL | 24.128.418,00 TL |
| 100 | 4.021.403,00 TL | 48.256.836,00 TL |
6.3 İndirimsiz İşletmeler İçin Maliyet Tablosu
| Çalışan Sayısı | Aylık Toplam Maliyet | Yıllık Toplam Maliyet |
|---|---|---|
| 1 | 40.874,63 TL | 490.495,56 TL |
| 5 | 204.373,15 TL | 2.452.477,80 TL |
| 10 | 408.746,30 TL | 4.904.955,60 TL |
| 25 | 1.021.865,75 TL | 12.262.389,00 TL |
| 50 | 2.043.731,50 TL | 24.524.778,00 TL |
| 100 | 4.087.463,00 TL | 49.049.556,00 TL |
Bölüm 7: Çalışan Açısından Yıllık Gelir Hesabı
7.1 Aylık ve Yıllık Net Gelir
| Dönem | Net Gelir |
|---|---|
| Aylık | 28.075,50 TL |
| 3 Aylık | 84.226,50 TL |
| 6 Aylık | 168.453,00 TL |
| 9 Aylık | 252.679,50 TL |
| Yıllık (12 Ay) | 336.906,00 TL |
7.2 Günlük Net Ücret Hesabı
Asgari ücret aylık olarak belirlenmektedir. Günlük ücret hesabında 30 gün esas alınır:
Günlük Net Ücret: 28.075,50 TL ÷ 30 = 935,85 TL
7.3 Saatlik Net Ücret Hesabı
Haftalık çalışma süresi 45 saat, aylık çalışma süresi 225 saat olarak kabul edilir:
Saatlik Net Ücret: 28.075,50 TL ÷ 225 = 124,78 TL
Bölüm 8: SGK Prim Gün Sayısı ve Emeklilik Hesabı
8.1 Prim Gün Sayısı
Asgari ücretli bir çalışanın tam ay çalışması durumunda:
- Aylık Prim Gün Sayısı: 30 gün
- Yıllık Prim Gün Sayısı: 360 gün
8.2 Prime Esas Kazanç
2026 yılı için asgari ücret aynı zamanda SGK prime esas kazanç alt sınırını oluşturmaktadır:
- Prime Esas Kazanç Alt Sınırı (Aylık): 33.030,00 TL
- Prime Esas Kazanç Alt Sınırı (Günlük): 1.101,00 TL
Bölüm 9: Fazla Mesai ve Ek Ödeme Hesaplamaları
9.1 Fazla Mesai Ücreti
4857 sayılı İş Kanunu’na göre fazla çalışma ücreti, normal saat ücretinin %50 fazlasıyla ödenir.
Brüt Saatlik Ücret: 33.030,00 TL ÷ 225 = 146,80 TL Fazla Mesai Saatlik Ücreti (Brüt): 146,80 TL × 1,50 = 220,20 TL
| Fazla Mesai Süresi | Brüt Tutar | Net Tutar (Tahmini) |
|---|---|---|
| 1 Saat | 220,20 TL | 187,17 TL |
| 5 Saat | 1.101,00 TL | 935,85 TL |
| 10 Saat | 2.202,00 TL | 1.871,70 TL |
| 20 Saat | 4.404,00 TL | 3.743,40 TL |
9.2 Hafta Tatili Çalışma Ücreti
Hafta tatilinde çalışan işçiye, o gün için ayrıca bir günlük ücret ödenir:
Hafta Tatili Çalışma Ücreti (Brüt): 33.030,00 TL ÷ 30 = 1.101,00 TL
9.3 Ulusal Bayram ve Genel Tatil Çalışma Ücreti
Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışan işçiye, çalışılan her gün için bir günlük ücret ek olarak ödenir:
Tatil Günü Çalışma Ücreti (Brüt): 1.101,00 TL
Bölüm 10: Kıdem ve İhbar Tazminatı Hesaplamaları
10.1 Kıdem Tazminatı
Kıdem tazminatı, her tam yıl için 30 günlük brüt ücret üzerinden hesaplanır. Asgari ücretli bir çalışan için:
1 Yıllık Kıdem Tazminatı: 33.030,00 TL
| Çalışma Süresi | Kıdem Tazminatı Tutarı |
|---|---|
| 1 Yıl | 33.030,00 TL |
| 3 Yıl | 99.090,00 TL |
| 5 Yıl | 165.150,00 TL |
| 10 Yıl | 330.300,00 TL |
| 15 Yıl | 495.450,00 TL |
| 20 Yıl | 660.600,00 TL |
10.2 İhbar Tazminatı
İhbar tazminatı, çalışma süresine göre değişen ihbar süresi üzerinden hesaplanır:
| Çalışma Süresi | İhbar Süresi | İhbar Tazminatı |
|---|---|---|
| 0-6 Ay | 2 Hafta | 16.515,00 TL |
| 6 Ay – 1,5 Yıl | 4 Hafta | 33.030,00 TL |
| 1,5 – 3 Yıl | 6 Hafta | 49.545,00 TL |
| 3 Yıl ve Üzeri | 8 Hafta | 66.060,00 TL |
Bölüm 11: Yıllık İzin Ücreti
11.1 Yıllık İzin Süreleri
4857 sayılı İş Kanunu’na göre yıllık ücretli izin süreleri:
| Çalışma Süresi | Yıllık İzin Süresi |
|---|---|
| 1-5 Yıl | 14 Gün |
| 5-15 Yıl | 20 Gün |
| 15 Yıl ve Üzeri | 26 Gün |
11.2 Kullanılmayan İzin Ücreti
İş sözleşmesinin sona ermesi halinde kullanılmayan yıllık izinlerin ücreti ödenir:
| İzin Süresi | Brüt Tutar | Net Tutar (Tahmini) |
|---|---|---|
| 14 Gün | 15.414,00 TL | 13.101,90 TL |
| 20 Gün | 22.020,00 TL | 18.717,00 TL |
| 26 Gün | 28.626,00 TL | 24.332,10 TL |
Bölüm 12: AGİ (Asgari Geçim İndirimi) Durumu
2016 yılından itibaren asgari ücret üzerinden gelir vergisi alınmamaktadır. Bu nedenle Asgari Geçim İndirimi (AGİ) uygulaması asgari ücretliler için pratikte bir etki yaratmamaktadır. Asgari ücretin üzerinde gelir elde eden çalışanlar için AGİ uygulaması devam etmektedir.
Bölüm 13: Engelli Çalışan İstihdamında Ek Teşvikler
13.1 Engelli Çalışan SGK Prim Teşviki
İşverenler, engelli çalışanların prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primlerinin tamamını Hazine’den karşılayabilmektedir. Bu teşvik, diğer prim indirimlerine ek olarak uygulanır.
13.2 Zorunlu Engelli Çalışan Kontenjanı
50 ve üzeri çalışanı olan özel sektör işyerleri, toplam çalışan sayısının %3’ü oranında engelli işçi çalıştırmakla yükümlüdür.
Bölüm 14: Özet Tablo
14.1 Çalışan Perspektifinden
| Kalem | Tutar |
|---|---|
| Brüt Asgari Ücret | 33.030,00 TL |
| SGK Primi (%14) | 4.624,20 TL |
| İşsizlik Sigortası (%1) | 330,30 TL |
| Toplam Kesinti | 4.954,50 TL |
| Net Asgari Ücret | 28.075,50 TL |
| Yıllık Net Gelir | 336.906,00 TL |
| Günlük Net Ücret | 935,85 TL |
| Saatlik Net Ücret | 124,78 TL |
14.2 İşveren Perspektifinden
| Sektör | İşveren SGK Oranı | Aylık Maliyet | Yıllık Maliyet |
|---|---|---|---|
| İmalat | %16,75 | 39.223,13 TL | 470.677,56 TL |
| Diğer | %19,75 | 40.214,03 TL | 482.568,36 TL |
| İndirimsiz | %21,75 | 40.874,63 TL | 490.495,56 TL |
Kaynak
Bu rehberde yer alan tüm veriler, Çalışma Genel Müdürlüğü Çalışma İstatistikleri Daire Başkanlığı tarafından hazırlanan resmi belgelere dayanmaktadır.
Geçerlilik Dönemi: 01.01.2026 – 31.12.2026
